EV İŞLERİ YAPARKEN DİKKAT ETMEMİZ GEREKENLER, DOĞRULAR VE YANLIŞLAR.
Saatlerce ayakta duruyoruz, eğiliyoruz, bir yerlere uzanıyoruz, ağırlık kaldırıyoruz… Bu hareketleri
yaparken dikkatli olmadığımızda bel veya boyun kaslarının kasılmalarına, bunun sonucunda da
yaşam kalitemizi olumsuz etkileyen ağrıların gelişmesine yol açıyoruz. Yaşadığımız problemler
bununla da sınırlı kalmıyor maalesef. Hatalı hareketleri sık sık tekrarladığımızda ve bu
hareketlerle birlikte vücudumuza yüklendiğimizde veya yük taşıdığımızda omurga arasındaki disk
çekirdeğinin yırtılmasına sebep oluyor; bunun sonucunda da bel veya boyunda fıtık oluşumunu
kolaylaştırıyoruz.
Ev işleri sırasında yapılan hatalar, kas iskelet sisteminde kimi zaman telafisi oldukça zor
rahatsızlıklara yol açıyor. İşlerimizi yaptığımız sırada yaşanacak uzun süreli duruş bozukluğu ve
dengeleme sorunları; omuz, kol, kalça, el bileği parmaklar, sırt, bel, boyun, kalça, diz ve ayak
sorunlarına yol açabilir. Her 10 ev kadınından 6’sının kas-iskelet istemi sorunları yüzünden ağrı
yaşamaktadır. Basit önlemler alınarak bu sorunların önüne geçmek mümkündür
Tezgâhta Çalışma
Sağlıklı bir omurga duruşu için çalışma yüzeylerinin doğru yüksekliği önemli. Bunun için önünde
durduğunuzda sırtınız kambur olmadan çalışabildiğiniz yükseklik sizin için doğrusudur. Belden
çok fazla öne eğilmek omurga sağlığı açısından risklidir. Vücuttan 30 cm uzaklıkta sıklıkla yapılan
işler, ağrıyla başlayan şikayetlere yol açar. Tezgâh ve masada çalışırken, gövdenizin çok uzakta
kalmamasına dikkat edin. Ev işlerinde, uzun süreli ayakta ya da oturarak çalışmak bel ve sırt
ağrılarını tetikler. Ev ortamında çalışma yüzeyleri ile aradaki mesafe 30 cm’yi geçmemelidir.
Tezgâhlar ve zeminler eşit mesafede yüksek olmalı, sırtın kambur olmamasına dikkat edilmelidir.
Bulaşık Yıkama
Bulaşık yıkarken uzun süre ayakta kaldığımız zaman belimiz bize ağrı hissettirerek uyarı verir. Bu
uyarıları dikkate almalısınız, aksi halde en basit olarak kasların güçsüzleşmesine neden
olabilirsiniz. Kaslarınızın gücünü yitirmesi de bel bölgesinde ağrıya sebep olur.
Doğrusu: Fazla yüksek olmamak şartıyla bir ayağınızı basamak gibi bir yere koymanız diğer
kaslara dinlenme fırsatı tanır. Her 4-5 dakikada bir ayağınızı yüksek bir basamağa kaldırın. Bu
durum omurgadaki kas grubunda farklı eklemlerin kasılmasını sağlayacağı için yükü tek bir
bölgede tutmayıp, dağıtır. Bu hareket de belinizde ağrı oluşumunu engeller. Lavaboda yıkama işi
yaptığınızda bir adımınızı öne alarak çalışın ve öndeki bacağınızı belirli aralıklarla değiştirin.
Yemek Hazırlama
Yemek hazırlarken boynunuzu öne veya yana eğik pozisyonunda tutmanız veya sırtınızı
yaslamadan tabure oturuşu yapmanız boyun ve beldeki eklemlere yük binmesine, bunun
sonucunda kasların zedelenmelerine yol açar. Hareket sırasında boyuna yük bindirilmesi de fıtık
oluşumunu tetikler. Ev işlerinde, uzun süreli ayakta ya da oturarak çalışmamaya dikkat edin. Bu
işleri gün içerisinde dönüşümlü olacak şekilde ayarlayın.
Doğrusu: Boynunuzu olabildiğince hareket halinde tutmayı ihmal etmeyin. Otururken
sandalyenin sırtına yaslanmaya da dikkat edin, çünkü belinizi yaslamadan oturmanız belinizdeki
kasların kasılmasına, bunun sonucunda da ağrı oluşumuna sebep oluyor. Bu yüzden
sandalyenizin sırt kısmının bel ile birlikte hareket edebilecek ve bu bölgenize destek verecek
şekilde olmasına dikkat edin.
Bulaşık Makinası Kullanımı
Bulaşık makinesini boşaltmak için devamlı olarak eğilip kalkmak gerekir. Ancak dikkatli olun,
dizlerinizi kırmadan dizden aşağıya eğildiğiniz zaman bel kaslarınıza yük biner. Bunun sonucunda
da bel fıtığı gibi olumsuz sonuçlar gelişebilir.
Doğrusu: Eğilirken belinize yüklenmek yerine dizlerinizi kırarsanız omuriliğe yük oluşmasını
engeller ve belinizin ağırlığını azaltmış olursunuz.
Elektrik Süpürgesi Kullanımı
Yerleri devamlı eğilerek süpürmek belinizde ağrı oluşmasına ve kaslarınızın zedelenmesine
neden olur. Hatalı olarak eğildiğiniz sırada aynı zamanda ağır bir nesne de taşırsanız bu durumun
belinizde zaman içinde fıtık oluşumuna da yol açabilir.
Doğrusu: Evi süpürürken öne doğru eğilip eklem kaslarınıza yük bindirmemek için süpürge sapını
uzatın ve olabildiğince dik pozisyonda durmaya çalışın. Elektrik süpürgesinin sapı, kolunuzun
dirsekten 15 derece bükük olacak şekilde uzun olmalıdır. Özellikle koltuk ve dolapların altlarını
süpürürken belinizi kırmak yerine bele güç vermeden, dizlerinizi kırarak süpürmeye dikkat edin.
Süpürme işlemi sırasında mobilyaları tek elinizle kaldırmamaya da özen gösterin. Objeyi
gövdenize en yakın şekilde kaldırmak da belinize etki eden gücü azaltır.
Yer Silmek
Ev işi yaparken en dikkatsiz olunan konulardan biri de yer silmek. Eğilerek veya diz çökerek yer
silmek belinize baskı oluşturur, bunun sonucunda da bel ağrısı gelişir.
Doğrusu: Uzun saplı yer silme aletlerini kullanın. Vücudunuzu olabildiğince dik pozisyonda
tutmaya da gayret gösterin. Dizlerinizin üzerinde durmanızı gerektirecek bir iş yapacaksanız,
dizlik kullanın ya da dizin altına minder gibi yumuşak bir dayanak koyun. Bu süre boyunca tek
dizinizin üzerine değişimli olarak durun.
Ütü Yapmak
Ütü masanızın alçak olması boynunuzu uzun süre öne doğru eğik tutacağınız anlamına geliyor.
Bu hareket de boynunuzda bir süre sonra ağrı oluşumunu tetikliyor. Ağrı boyundaki kasların
yorulduğu anlamına geliyor. Devamlı hatalı hareket uygulayıp zedelenmesine neden olursanız,
kaslarınız zamanla yırtılacak ve fıtık oluşumuna sebep olacaktır. Boynu aşırı derecede öne
eğerek yapılan işler ve boyun kaslarını zorlayıcı ani hareketlerin yanı sıra uzun süre aynı
pozisyonda kalınmasının boyun fıtıkları açısından büyük bir risk. Vücudu en çok yaralanmalara
açık hale getiren hareketler, ani dönme hareketleridir. Uzun süreli ütü yapılırken, istemsiz olarak
sık sık dönme hareketi yapmamak için çalışılan yöne doğru bir adım atılmalı ya da ayaklarınızın
yere tam temasını sağlayan döner bir taburede oturarak ütü yapılmalıdır.
Doğrusu: Ütü yaparken ütü masasının yüksekliği çok önemli. Bu nedenle mutlaka ayarlanabilir
bir ütü masası tercih etmeli ve boyunuza göre ayarlamalısınız. Ütü masasının yüksekliğinin bel
hizanızda olmalı. Ütü yaparken ütü masasına yakın durun ve ayağınızın altında fazla yüksek
olmayan bir basamak bulundurun. Ayağınızı 4-5 dakikada bir değiştirirseniz belinizin aynı
bölgede kasılmasına ve ağrı oluşumuna engel olursunuz. Birkaç gömlek ütüledikten sonra
devam etmek yerine oturarak dinlenin. Ayrıca ütü yaparken çamaşırlarınızı olabildiğince yükseğe
koyarsanız sürekli eğilip kalkmak zorunda kalmazsınız.
Dolap ve Raf Düzenleme Perde Asma
Raf düzenleme, perde asma gibi göz seviyesinin üzerindeki aktiviteler, boyun eklemleri ve
omurlarını aşırı derecede arkaya doğru zorlar. Bu gibi işleri yaparken bir merdiven ya da basamak
takviyesi kullanarak boyun kaslarınıza binen yükü azaltın.
Ev işlerinde boyunuzu ve göz hizanızı aşan işlerde yukarıya doğru uzandığınızda boyun kaslarını
riske atmış oluyorsunuz. Örneğin boyun fıtığı gelişimine yol açabiliyorsunuz. Yukarıya doğru
uzandığınız zaman başınızı arkaya doğru uzattığınızda boynun arkasındaki eklemler üzerinde
baskı oluşuyor. Bu pozisyonda ekstra güç harcanıldığı için maruz kalınan kuvvet boyuna etki
ediyor. Boynun alışık olmadığı bir hareketi uzun süre yaptığınız ve bunu yaparken de güç
harcadığınız zaman eklem ile disk çekirdeği eskimeye başlıyor, bunun sonucunda da boyun fıtığı
gelişebiliyor.
Doğrusu: Uzandığınız yükseklik göz hizasına ne kadar yaklaşırsa risk o kadar azalıyor. Dolayısıyla
merdiveni yukarıya çok fazla uzanmayacağınız şekilde, göz hizanıza yakın kurmaya dikkat edin.
Sıkça kullanılan eşyalar dolapların göz seviyesi yüksekliğinde, kolayca erişebileceğiniz yerlerinde
muhafaza edilmelidir.
Çamaşır Asma
Çamaşır asarken, sepeti bir sandalyenin üzerine koyun, böylelikle öne doğru bükülmek zorunda
kalmazsınız. Çamaşırlarınızı, bel çukurunuzu artırmadan, hafifçe öne doğru eğilerek asın. Ev
işleri sırasında mutlaka dinlenme molası verin. Her 50 dakikalık çalışma sonrasında 10 dakika
dinlenin.
Ağır Kaldırma
Bir ağırlığı gövdenize ne kadar uzak kaldırıyor ve taşıyorsanız belinize o kadar fazla yük bindirmiş
olursunuz. Örneğin 3 kiloluk bir ağırlığı vücudunuza olabildiğince yakın olarak kaldırdığınız
zaman o nesne tam 3 kilo ağırlığında oluyor.3 kiloluk bir ağırlığı elinizle bir metre uzaktan
kaldırdığınız zaman 9 kilo olarak hissedersiniz. Ağırlıkların eklem üzerine tekrar tekrar yüklenmesi
de o eklemin kalınlaşmasına, bunun sonucunda da eklem hacminin büyümesine ve komşu sinir
dokusuna baskı oluşturmasına neden olur. Devamında omurilikte kanal darlığı gelişir ve sinire ait
olması gereken alan küçülür, siniri besleyen kan damarları baskı sonucu kapanır. Ağır bir yükü
kaldırmayı kronik olarak tekrarlamanız da kanal darlığı ve fıtık oluşumuna sebep olur.
Doğrusu: Baskıya engel olabilmek için kaldırdığınız eşyaların fazla ağır olmamasına dikkat edin,
gövdenize en yakın şekilde tutarak kaldırmaya özen gösterin.
Yerden bir şey alırken asla eğilmeyin. Her zaman diz çökün ve öyle kaldırın. Yere bırakırken de
aynısını yapın.
• Ağır yükleri birden değil, parti parti taşıyın
• Taşıdıklarınızı hep vücudunuza yakın tutun ve belinizle kesinlikle desteklemeyin.
• Tek taraflı taşımaktan kaçının. Mümkünse yükü iki elinizle taşıyarak dengeleyin.
• Tabak çanağı dolapların alt raflarına koyun.
Yerden eşya almak
Uzun süre ayakta aynı pozisyonda durmak, dizleri bükmeden yere eğilip bir şeyler almak, ağır yük
taşımak gibi evde sıkça yapılan işlerin bel omurlarına binen yükü arttırdığını. Yerden bir şeyler
alıp kaldırılacağı zaman dizler bükülerek çömelip alınmalı. Yerden bir şey alırken asla eğilmeyin.
Her zaman diz çökün ve öyle kaldırın. Yere bırakırken de aynısını yapın.
Alışveriş Torbalarını Taşımak
Alışveriş çantalarını iki kola eşit olarak bölüştürülmeli, çok ağır yükler için alışveriş arabası
kullanılmalıdır.
Bez Sıkmak
Bez sıkma işlemini yaparken el bileği, ön kol ve parmaklarda yer alan kas bağlar ve sinirler
zorlanabilir. Bu sebeple el bileğini çok bükmeden ön kolumuzu içe çevirerek çok fazla
açılandırmadan ve aşırı zorlanmadan bezimizi sıkmalıyız ve mümkünse fazla tekrardan
kaçınmalıyız
Fırın Buzdolabı Kullanımı
Dizlerimizi bükmeden öne eğilmek, Çok uzakta durmak ve uzanmak bedenimizi zorlayacak
hareketlerdir. Bu sebeple dizlerimizi bükerek eğilmeliyiz, ağır tepsi ve eşyaları tek elle taşımak
yerine iki elle taşımaya özen gösterip sık kullandığımız eşyaları göz hizamıza yakın raflara
koymamızı tavsiye ederim
Dr. (Phd) Demet ENSARİ ŞAYLI


























YORUMLAR